Kể từ tập Chuông Lá (1999), lần đầu tác giả tái xuất với cuốn thơ hơn 100 bài, gồm những tác phẩm mới do anh sáng tác qua hơn 20 năm. Vốn thích tìm hiểu về tôn giáo, nhất là đạo Phật, những bài thơ của Cao Xuân Sơn khi nói về con người, cuộc sống... đều đậm chất thiền, triết lý nhân sinh.
Thời gian - khái niệm tưởng khó nắm bắt - diễn tả qua thơ anh đầy đủ cung bậc, là những hình ảnh khi cụ thể, lúc trừu tượng. Trong bài Dấu chân ta về ấm những chân mây , độc giả như thấy hình ảnh một người nếm đủ sương gió để dám ngoái nhìn quá cố:
"mê mệt theo hoa rập rờn lối bướm
Bay bay bay... và gặp lại sững sờ
Một chú nhóc tóc râu ngô khét nắng
Thả trâu vào chiều nằm giữa cỏ Tây du..."
Từng câu chữ chở hoài niệm của thi sĩ về tuổi thơ qua, tuổi già sắp đến. một tí gì ngưỡng vọng, tiếc nuối ngày xanh nhưng song song vẫn dấn bước vào con đường phía trước:
"Thì còn biết ao ước gì hơn thế
Chuyến lữ hành không mỏi tới niềm vui
Có thể vực, có thể đèo. gió mưa... có thể
Dấu chân ta về ấm những chân trời"
|
|
Bìa tập thơ "Bấm chân qua tuổi khờ dại". |
Không giấu sự yếu đuối và bất lực của bản thân trước thời kì, cái chết, Cao Xuân Sơn khắc họa vạn vật biến thiên, vận hành qua nhiều câu thơ:
"Nhoàng một cái đã Tết
Trách chi người mau già
Vèo một nhánh gió quét
Mình thành... ô la la!
Đã lá rồi thì hoa
Rũ hoa, xin vào quả
Kìa, lỏng chỏng nỗi cỏ
Ngút xanh bờ thiên thu"
( Cỏ )
"Mùa lấp láy, lại đã mai tràn phố
Thời gian đi bằng những dấu hài vàng
Nhếnh nhoáng phận người lù mù cuốn vở
Hheo may ậm ờ úp mở số trang"
( Mùa nhấp nháy )
Cảm nhận sự vô thường, nhà thơ không đặt tham vọng lý giải những câu hỏi thế cục, anh dùng thơ tìm lại nghĩ suy nội tại, trở về an trú trong nội tâm:
"...Sớm muộn rồi kịp tuốt
Cho chuyến bay đời mình
ân hận thì cũng tốt
Cáu giận cũng thường tình
Nhưng có nhẽ hay nhất
Mỉm cười và lặng thinh"
( Chờ bay ở Nội Bài )
Thơ Cao Xuân Sơn tả thái độ sống rõ ràng, dứt khoát của người trải đời, đã nhìn thấy những quy luật nhân quả, chọn con đường thiện lương để theo đuổi, như
:
"... Xưa nay trăm nghìn tài sắc
Kkhông ngoài hai chữ thiện lương
Cứ vậy mà đi, con gái
Cả khi mình con một đường"
( Dặn con gái ).
Học cách nhìn đời bằng con mắt điềm tĩnh, Cao Xuân Sơn vẫn mất thăng bằng, rung động khi yêu . Ẩn dụ "tình" trong trang viết của anh có khi đơn giản nhưng bất ngờ, gợi nhớ. Đến Italy, ngắm tháp nghiêng Pisa, anh tự trào:
"Kiếp người lóa nắng trắng sương
sinh tử hun hút đoạn trường giá băng
Yêu là tự mất thăng bằng
Là tằng tịu cái vĩnh hằng chung chiêng"
( Một mình một dáng Pisa ).
Hay nồng thắm, kiêu bạc ngay cả khi nếm trái đắng:
"... chẳng thể khác, thì đành không thể khác
Giận là thương. cho là nhận ơ tình...
Những được mất thầm lặng xin giấu cất
bể dâu mặc lòng, hoa cỏ phù thế"
( Mê khúc ).
Tuy vậy, ái tình trong thơ Cao Xuân Sơn không chỉ dành cho bóng hồng hiện hữu, "nàng thơ" của anh có thể là dáng dấp những cung đường của quê hương xứ sở, những miền đất trên thế giới anh có dịp ghé qua. Hà Nội cổ và thơ với loa kèn trắng tháng tư, Ninh Bình và đêm Nho Quan, tiếng ếch kêu đêm Lăng Cô, Đà Lạt mùa phượng tím hay Moskva ngày lộng gió:
"Trăm năm với nghìn năm chớp mắt
Vĩnh cửu ngân dài một tiếng chuông
Nnước Nga chào tôi bằng một ngày nắng tốt
Lịch sử đi nhón gót giữa Hồng trường
Có nhau là nợ duyên, gặp nhau là ân phước
Liệu cần chăng, ngày phán xử chung cục?
Tôi ngồi xuống lặng thầm nghe đá hát,
Khúc hào hùng, bi tráng, khúc rưng rưng..."
( Tôi ngồi xuống lặng thầm nghe đá hát ).
|
|
thi sĩ Cao Xuân Sơn bên con gái. Ảnh: Facebook. |
Trong làng viết, Cao Xuân Sơn là danh tiếng dai sức với dòng sáng tác dành cho thiếu nhi, từng xuất bản nhiều tập thơ, truyện trẻ em như: Con chim xanh ngoài ô cửa (truyện), Hỏi lá hỏi hoa, Bố vắng nhà, Con chuồn chuồn đẹp nhất (thơ)... Sinh năm 1961, quê Hà Nam, định cư Sài Gòn từ năm 1980, từng gắn với nghề báo, viết ký ở các nông trường, lâm trường, công trường, từng xung phong sang Campuchia viết về quân tự nguyện, Cao Xuân Sơn làm thơ trên mọi nẻo đường như ghi lại những dòng nhật ký đầy xúc cảm. Khi sáng tác cho người trưởng thành, thơ anh vẫn giữ nét trong trẻo,, song song đậm hơi thở thế cuộc, vần điệu đẹp, đa dạng thể loại - từ thơ lục bát, năm chữ, bảy chữ đến tự do - ý tứ chân phương, ngôn từ giàu hình ảnh, sáng tạo nhưng cẩn trọng.
*
Về Bấm chân qua tuổi dại khờ, nhà văn cho biết: "Hai mươi năm Sơn không in thơ. Nhưng mình vẫn may mắn được nghe, được đọc thơ Sơn trong những lần bạn bè gặp gỡ, từ những trang sổ tay. Vẫn biết Sơn sống chết với thơ. Chỉ viết, mà không bận lòng lắm đến chuyện công bố tác phẩm của mình, chính là khi nhận thức và anh tài của thi sĩ đã bước sang một thời đoạn mới - thời đoạn đủ độ chín để tự tín diễn tả những sự thực trong tâm hồn... mà không e sợ bất kỳ tác động nào từ ngoại cảnh. Chỉ những dòng chữ được rút ra từ bụng dạ người viết như thế, mới có hy vọng trở nên thứ nghệ thuật chân chính".
0 nhận xét:
Đăng nhận xét