Kinh nghiệm nuôi dạy con tài năng

Trong cuốn sách Off the scale! Educating a Profoundly Gifted Child (Vượt khỏi tầm với), tác giả Amanda Sarabi, sống ở Anh san sớt kinh nghiệm nuôi dạy con trai Sherwyn, 10 tuổi, là trẻ hào kiệt.

Từ khi 4 tuổi, Sherwyn Sarabi đã sở hữu IQ 160, ngang với IQ của hào kiệt Albert Einstein và nhà vật lý Stephen Hawking. Em là thành viên của tổ chức Mensa, cộng đồng người có IQ cao nhất thế giới. Năm 6 tuổi, Sherwyn theo học GCSE (chương trình giáo dục THPT dành cho học trò 14-16 tuổi ở Anh).

Khi Sherwyn 20 tháng tuổi, cháu có thể nói câu hoàn chỉnh và đặt câu hỏi suốt cả ngày. Cháu muốn biết mọi thứ trong cuộc sống bằng cách hỏi hết câu này đến câu khác. Tôi không phải là người nói nhiều, thích lắng nghe hơn trò chuyện nhưng tôi đã phải đổi thay khuynh hướng của mình để giúp con trai. đôi khi tôi đi ngủ với cơn đau quai hàm vì nói chuyện liên tục với con vào ban ngày.

"Làm thế nào bạn nuôi dạy trẻ tuấn kiệt?" là câu hỏi mà tôi liên tục nhận được từ mọi người xung quanh. Từ kinh nghiệm cá nhân chủ nghĩa, tôi cho rằng mỗi đứa trẻ phải ứng phó với vấn đề của riêng mình để tự lập và hoàn thiện bản thân. dĩ nhiên với vai trò phụ huynh, các ông bố bà mẹ cần thúc đẩy, kích thích sự phát triển của trẻ nhưng chỉ ở mức khăng khăng và không nên quá bao bọc hoặc quản lý trẻ.

1. ứng phó với những câu hỏi liên tục

Đây là cuộc thảo luận điển hình giữa tôi và Sherwyn.

Tôi: Con đã đọc xong cuốn sách của mình, giờ là lúc đi ngủ.

Sherwyn: Mẹ ơi, tại sao lại đến giờ đi ngủ?

Tôi: Vì giờ là 8h tối rồi.

Sherwyn: tại sao lại là 8h tối hả mẹ?

Tôi: Chà, vì đồng hồ bảo vậy.

Sherwyn: Thế tại sao chúng ta có một chiếc đồng hồ?

Tôi: Thì vì chúng ta cần xem giờ.

Sherwyn: Nhưng vì sao con phải đi ngủ vào 8h?

Đến lúc này, tôi đã từ bỏ việc trả lời câu hỏi của con. Từ kinh nghiệm cá nhân chủ nghĩa, tôi biết chúng tôi có thể mất hàng tiếng để đàm luận về câu hỏi này. Thay vào đó, tôi im lặng và đi về phòng ngủ trong khi Sherwyn liên tiếp lẩm bẩm: "trẻ con phải đi ngủ lúc 8h vì điều này là luật pháp. nữ hoàng nói vậy. Mẹ à, nữ vương của chúng ta là nữ vương Elizabeth nhưng là nữ hoàng thứ hai. Cha của nữ vương Elizabeth I là vua Henry có 6 người vợ. Mẹ ơi, ông ấy có nhiều vợ quá!".

Vừa đánh răng, Sherwyn vừa tiếp tục nói về các vị vua và nữ vương trong lịch sử Anh. Tôi đứng cạnh con, gần như kiệt lực và tự hỏi tại sao đề nghị đơn giản là đi ngủ có thể trở nên cuộc bàn cãi kiểu này.

Carol Bainbridge, chuyên gia về trẻ anh tài, cựu thành viên của Hiệp hội trẻ thiên tài Indiana (Mỹ) cho rằng để ứng phó với những câu hỏi liên tục của trẻ, thay vì cảm thấy khó chịu, phụ huynh nên thay đổi chiến lược và thái độ.

trước hết bạn có thể trì hoãn đáp các câu hỏi của con. Chiến lược này giúp trẻ hài lòng ra một số ranh giới giữa việc hỏi quá nhiều và thực hiện chúng. Nếu con bạn vẫn cố truy hỏi đáp án đến cùng, bạn có thể nói rằng: "Bố/mẹ không biết". Hoàn toàn ổn khi dìm bạn không biết đáp án cho tất tật mọi câu hỏi trên đời. Câu đáp này thậm chí kích thích khả năng tư duy của trẻ, giúp chúng hiểu rằng luôn có những điều mới mẻ cần tìm hiểu mỗi ngày.

Điều quan yếu là khi bạn lấy lại bình tĩnh, hãy cùng con tìm ra câu trả lời vì không đứa trẻ nào muốn bị làm lơ. Bạn có thể cùng con đọc sách khoa học hoặc tài liệu để tìm ra câu giải đáp trong những thời điểm hợp hơn.

Cậu bé Sherwyn Sarabi. Ảnh: Yahoo.

2. ứng phó với hành vi thất thường

Trẻ tuấn kiệt thường có những hành động kỳ quặc, dị thường so với bạn bè đồng trà. Dù vì lý do gì, những hành động này cũng khiến bố mẹ lo âu. chả hạn, con bạn ngủ ít hơn những đứa trẻ bằng tuổi. Từ sáng sớm, khi bạn còn đang say giấc, con đã yêu cầu bạn thức dậy để chơi cùng. Thay vì lo lắng trẻ ngủ không đủ giấc, hãy đặt trong phòng con nhiều đồ chơi hoặc sách để chúng có thể tự chơi an toàn cho đến khi mọi người trong gia đình thức dậy. na ná, nếu bạn biết rằng con đặc biệt mẫn cảm với tiếng động, mùi hương hoặc các kích thích khác, hãy cố kỉnh tránh xa chúng.

Đối với hành vi bất thường của Sherwyn, thay vì lo âu, tôi sẽ hỏi han con thật cặn kẽ để tìm ra lý do và từ đó ủng hộ hoặc giúp chúng phát huy những hành động hiệp. tỉ dụ, khi Sherwyn dùng bút đánh dấu vẽ lên tất của cháu, tôi đã hỏi lý do tại sao. Sherwyn trả lời rằng: "Những đôi tất này hay bị tuột ra lúc con chạy nên con đánh dấu là tất dùng cho thứ ba và thứ năm, những ngày con không có tiết thể dục".

Chà, đây là ý tưởng sáng tạo không tồi đấy chứ! thành thử tôi không trách mắng mà cùng Sherwyn tìm ra giải pháp ăn nhập hơn, chả hạn mua những đôi tất nổi bật hơn để phân biệt.

Điều quan trọng là tạo sự tin để trẻ tự tín thực hành những ý tưởng của mình mà không sợ bố mẹ lo âu, tức giận hay la mắng. Trẻ tuấn kiệt suy nghĩ theo cách riêng của chúng với những ý tưởng sáng tạo giúp xây dựng thế giới tương lai. Bạn có thể nhận những ánh nhìn đánh giá từ phía mọi người xung quanh, những người không hiểu rõ đứa trẻ của bạn, nhưng đổi lại bạn sẽ giúp con phát huy hào kiệt của mình.

3. ứng phó với thái độ của mọi người xung quanh

Một thực tại đáng buồn là trẻ nhân tài thường phải chịu đánh giá, ánh nhìn thụ động từ mọi người xung quanh. Và phụ huynh có nhiệm vụ cung cấp cho trẻ những kỹ năng cấp thiết để ứng phó thế giới bên ngoài.

Khi ai đó nhận xét rằng bạn đang cướp đi tuổi thơ của con bằng cách ép chúng học quá nhiều, bạn có nên cự lại không? Một số phụ huynh theo bản năng muốn bảo vệ con và hạch lạc quan điểm của người khác. Số khác chỉ mỉm cười cho qua. Nếu trong phút cáu giận, bạn quyết định thách thức ý kiến của người khác, bạn cần coi xét lại ảnh hưởng từ những lời nói đó đối với con bạn. Trẻ có thể học cách xử lý dị đồng bằng xung đột giống như bố mẹ.

Thay vào đó, hãy cư xử nhẹ nhàng để dập tắt sự tò mò hoặc nghi của mọi người xung quanh. Thách thức của phụ huynh là đánh giá liệu quyết định nuôi dạy của mình có thích hợp với mong muốn và khả năng của trẻ. Nếu con bạn yêu thích học tập, chúng sẽ tự tìm thấy niềm vui trong tri thức và việc bạn kích thích niềm say mê của trẻ là đúng. Nếu không phải như vậy, bạn cần coi xét lại phương pháp nuôi dạy của mình.

4. ứng phó với bạn bè và người nhà

Bạn bè và người thân có thể thoải mái hỏi bạn về những phương pháp nuôi dạy trẻ tài năng vì nghĩ rằng với sự thân thiết của đôi bên, đây không phải câu hỏi tế nhị dù có thể chính bạn cũng không biết lý do vì sao trẻ lại sáng ý vượt trội. Không giống như khi nói chuyện với người dưng, cuộc nói chuyện với bạn bè và người nhà có thể xảy ra trong nhà nên bạn cần tránh trao đổi về chủ đề này trước mặt trẻ.

Việc con cái có nhân kiệt thiên bẩm không phải là điều đáng để kiêu căng. Nhiệm vụ của bạn là làm cầu nối giữa con và thế giới bên ngoài, giúp mọi người hiểu rõ hơn về năng khiếu, mong muốn của trẻ, dẫu đó là những ước muốn dị biệt so với bạn bè bình thường.

5. thời kì nghỉ

Là phụ huynh của trẻ tài năng cũng giống như cha mẹ của những đứa trẻ thường nhật khác, bạn vẫn có những vai trò, nhiệm vụ khác trong từng lớp. Thay vì dành toàn bộ thời kì chăm lo, chú ý đến từng đổi thay của trẻ, phụ huynh đừng quên dành thời gian cho cá nhân. Đó là những khoảnh khắc bạn tạm dừng suy nghĩ đến con, để con tự do khám phá thế giới, xây dựng mối quan hệ bên ngoài.

Tú Anh (Theo RFWP )